O bezpieczeństwo w torach czynnych
Opublikowane według Redaktor · 28 Kwiecień 2026
Sekcja Zawodowa Infrastruktury Kolejowej NSZZ „Solidarność” (SZIK) przesłała do Zarządu PLK stanowisko Rady SZIK z 21 kwietnia 2026 r. ws. asekuracji - przestrzegania zapisów Załącznika nr 14 do Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy.„Solidarność” domaga się stosowania przywołanych przepisów w jednostkach organizacyjnych Spółki. Związek przypomina, że sprawa asekuracji i pracy w podwójnej obsadzie wpływa bezpośrednio na poczucie bezpieczeństwa pracowników wykonujących swoje czynności w torach czynnych.
Poniżej publikujemy treść stanowiska.
Rada Sekcji Zawodowej Infrastruktury Kolejowej NSZZ „Solidarność” przedkłada swoje stanowisko w sprawie konieczności bezwzględnego przestrzegania przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy oraz zapisów ZUZP obowiązującego w PKP PLK S.A.
Rada SZIK uważa, iż zapisy zawarte w Załączniku nr 14 do ZUZP, określające rodzaje prac wymagających wykonywania przez co najmniej dwie osoby w celu zapewnienia asekuracji, powinny być bezwzględnie respektowane.
Dotyczy to w szczególności prac przy utrzymaniu i naprawie urządzeń SRK, torów i rozjazdów oraz prac związanych z odśnieżaniem rozjazdów, które jednoznacznie należy kwalifikować jako prace szczególnie niebezpieczne.
Z niepokojem obserwujemy praktyki polegające na dopuszczaniu oraz wymuszaniu wykonywania wyżej wymienionych prac w obsadzie jednoosobowej. Działania te stanowią bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia i życia pracowników oraz są sprzeczne zarówno z zapisami ZUZP, jak i przepisami Kodeksu Pracy, w szczególności art. 225 oraz § 56 ust. 2 ZUZP.
Podkreślamy, że zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz interpretacją Państwowej Inspekcji Pracy, bezpośredni nadzór nad pracami szczególnie niebezpiecznymi oznacza fizyczną obecność osoby nadzorującej w miejscu wykonywania pracy, z zapewnieniem kontaktu wzrokowego z pracownikami. Niedopuszczalne jest zastępowanie tej asekuracji poprzez nadzór zdalny, realizowany za pośrednictwem radiotelefonu lub pracowników posterunków ruchu.
Wprowadzane w ostatnim czasie zmiany w instrukcjach wewnętrznych, polegające na zastępowaniu bezpośredniej asekuracji ostrzeganiem na odległość oraz przenoszeniu odpowiedzialności na dyżurnych ruchu, oceniamy jako działania zwiększające ryzyko wypadków oraz obniżające poziom bezpieczeństwa w ruchu kolejowym. Jednocześnie powodują one nadmierne obciążenie pracowników odpowiedzialnych za prowadzenie ruchu pociągów, co może mieć negatywny wpływ na bezpieczeństwo systemowe.
Przypominamy, że zgodnie z orzecznictwem sądowym oraz stanowiskami organów nadzoru nad warunkami pracy, asekuracja bezpośrednia pracownika wykonującego prace szczególnie niebezpieczne nie może być zastępowana środkami technicznymi, oznakowaniem ani łącznością radiową.
W związku z powyższym wnioskujemy o:
- Bezwzględne egzekwowanie wykonywania prac szczególnie niebezpiecznych w obsadzie co najmniej dwuosobowej.
- Zaprzestanie praktyk dopuszczających jednoosobowe wykonywanie prac przy rozjazdach i w torach czynnych.
- Dostosowanie instrukcji wewnętrznych do zapisów ZUZP oraz obowiązujących przepisów prawa pracy i BHP.
- Zapewnienie rzeczywistego, bezpośredniego nadzoru nad pracami szczególnie niebezpiecznymi.
- Ograniczenie nakładania dodatkowych obowiązków na dyżurnych ruchu, które mogą wpływać na bezpieczeństwo ruchu kolejowego.
Podkreślamy, że nadrzędnym celem wszystkich działań powinno być zapewnienie najwyższego poziomu bezpieczeństwa pracowników wykonujących swoje obowiązki w warunkach szczególnego zagrożenia.
Oczekujemy pilnych działań ze strony Zarządu Spółki w celu wyeliminowania wskazanych nieprawidłowości oraz przestrzegania zapisów wskazanych w załączniku nr 14 do ZUZP, określających rodzaje prac wykonywanych przez co najmniej dwie osoby, w celu zapewnienia asekuracji.
Sekcja Zawodowa Infrastruktury Kolejowej NSZZ „Solidarność” uważa, że sprawy bezpieczeństwa pracowników nie podlegają negocjacjom, ani dowolnej interpretacji.